19 Şubat 2017 Pazar

Neden Maske? Maske ve İnsan

Maske nedir? Tarihi nedir?
Nereden gelmiş bu olay, başka nerelerde ne amaçlı kullanılmış diye sorgulamaktan kendimi alamıyorum. Takıldım maske olayına...
Durum böyleyken, gelin detaylara türlü türlü maskenin fotoğraflarını çektiğim karelere bakarak değerlendirelim...
Maske nedir?
Maske, genel anlamıyla boyalı karton, kumaş, deri veya plastikten yapılan ve başkalarınca tanınmamak için yüze geçirilerek kullanılan yapma yüzdür.
"Maske", Fransızca'daki masqué kelimesinden Türkçeye geçmiştir.
Ayrıca, İtalyanca'daki ''maschera''ve İspanyolca'daki máscara sözcükleri de masqué ile ilişkili sözcüklerdir ve tüm bunların olası kökenleri şunlardır:
Latince'deki mascus; masca = hayalet
Arapça'daki maskara; soytarı, kostüm giymiş kişi.
Gözlemlediğim kadarı ile maske yapımında ahşap, porselen, deri ve metaller kullanılmak ile beraber maskelerin üzerleri taş, tüy, sim ve birçok süslemeler yapılarak şekillendirilebiliyor.
Aslında maskelere bakarken korkmuyor değilim...
İhtişamlı görüntülerinin altında büyük bir gizem yatıyor sanki...
Okuduğum bilgilere göre, maske kültürü çok eski zamanlardan bu yana birçok ülkede yaşayan bir kavrammış.
Dünyanın pek çok yerinde bu kültüre rastlanırken, Müslümanlıkta kullanılmayan bir kavram olarak belirtilmiş.
Bunun nedeni ise;
 "İslam dininin insan sureti yapmayı yasaklaması. Buna uymayan tek bir ülke var: Cava.Cava ve Bali’de 18. yüzyıldan beri gerçekleştirilen ve tiyatroya benzeyen maskeli oyunlar oynanıyor. Gölge oyunlarından türeyen bu oyunlar eğlenmek için olduğu kadar uğursuzluktan korunmak için de oynanıyor. 20. yüzyılda kültürlerin dışa açılmasıyla maskeler de giderek bir süs eşyası durumuna düştüler. Haiti, Hindistan, Kenya, Meksika gibi ülkelerde maskeler artık yalnızca turistler için üretiliyor neredeyse."
Genel olarak ne tip maskeler var?
Ölü maskeleri, tiyatro maskeleri, doğu maskeleri ve Afrika maskeleri...
Kültürden kültüre, inanıştan inanışa değişen bu maskeler kimileri için gizlenme, kimileri için de içinde sihirli bir ruh barından bir kavram olarak tanımlanır...
Fotoğrafta görmüş olduğunuz Tiyatro simgesi olan Tiyatro maskesi...
Tiyatro maskesini biri gülen, diğeri ağlayan maske olarak biliriz. Eski zamanlarda oyuncuların girdikleri karakterin ruhuna girebilmeleri adına kullanılırmış...
Günümüzde Venedik maske festivalinden sonra, yine ihtişam ve çeşitli maskeler ile eğlence amaçlı festival şeklinde kutlanılan karnaval Brezilya Rio karnavalıdır.
Brezilya'yı görmedim; ama çok merak ediyor ve görmek istiyorum.
Özellikle de karnaval zamanı gitmeyi çok isterim.
Maskelere karşı ilginiz var ise, 11-28 Şubat tarihleri arasında gerçekleşen Venedik maske karnavalına katılmanızı öneririm. Binlerce turistin ve ziyaretçinin gittiği karnaval dillere destan...
San Marco meydanı festivalin kalbinin attığı nokta. Şehrin sokakları inanılmaz gizemli. O daracık yollardan, çıkmaz sokaklardan kostümlü insanların birden bire çıkıvermesi de ayrı heyecan vericidir diye düşünüyorum.
Maske festivalinin tarihini vermişken, sinema severler için de küçük bir duyurum var.
9-19 Şubat tarihleri arasında Berlin'de "Berlinale" Berlin Uluslararası Film Festivali gerçekleşiyor.
Maskelerden film festivaline nasıl geldin Leman?
Festivaller, kutlamalar demişken en yakın zamanda olan Berlin Film Festivalini de yazmadan geçemedim.
Umarım her bir karesini özenle çektiğim maske fotoğraf arşivimin arasında dolaşırken keyif almışsınızdır. Bu kadar dikkatimi çeken, bana keyif veren bir konunun detaylarını öğrenmek benim için keyifti... Umarım o duyguyu sizlere de aktarabilmişimdir...
Venedik'te maske yapımı workshop günümün detaylarını okumak ve Venedik için maskenin ne demek olduğu hakkında detaylı bilgi edinmek isterseniz linki tıklayarak yazımı okuyabilirsiniz...
Instagram:
@leman_tatli


Konu hakkında okuduğum ilgili kaynaklar: